Lista gatunków drzew, krzewów i krzewinek charakterystycznych dla Pomorza

Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Gdańsku, zgodnie z Prawem ochrony środowiska (Dz.U.2001 Nr 62 poz.627 Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 roku) rozdz. 4 art. 400 a, p.29, dofinansowuje m.in. „przedsięwzięcia związane z ochroną przyrody, w tym urządzanie i utrzymanie terenów zieleni, zadrzewień, zakrzewień oraz parków”. Jednym z elementów takich zadań są nasadzenia drzew i krzewów w województwie pomorskim. Z kolei, działając zgodnie  z zasadą ochrony bioróżnorodności, WFOŚiGW dofinansowuje nasadzenia rodzimych gatunków. Poniżej znajduje się lista gatunków drzew, krzewów i krzewinek charakterystycznych dla Pomorza. Spis ten został udostępniony przez Wydział Biologii Uniwersytetu Gdańskiego. Rejestr ten może być szczególnie przydatny dla beneficjentów Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Gdańsku.

Nazwy gatunków roślin podano za Mirkiem i in. (2002), a opisy za Rutkowskim (1998).Wykaz sporządzono w układzie alfabetycznym naukowych nazw łacińskich, dla ułatwienia podano też ważniejsze synonimy obecnie obowiązujących nazw. W analizie rozmieszczenia gatunków uwzględniono przede wszystkim opracowanie Zająca i Zając (2001).Na potrzeby listy Pomorze (w granicach Polski) rozumiane jest w najczęstszym, tradycyjnym ujęciu, tj. obszar ograniczony na zachodzie prze dolny odcinek Odry, na południu przez rzekę Wartę, Noteć oraz na wschodzie nieco na wschód od dolnego odcinka Wisły, tj. po rzekę Drwęcę.

* - gatunek rzadki i/lub związany ze specyficznymi warunkami siedliskowymi

Lista rodzimych gatunków drzew, krzewów i krzewinek charakterystycznych dla Pomorza

Nazwa taksonu

Opis

Acer campestre (Klon polny; paklon)

lasy i zarośla, na pn. brak lub zdziczały, sadzony

Acer platanoides (Klon zwyczajny)

lasy; często sadzony (w wielu odmianach  ozdobnych) i odnawiający się

Acer pseudoplatanus (Klon jawor; jawor)

lasy; często sadzony i dziczejący

Alnus glutinosa (Olsza czarna)

wilgotne lasy, brzegi wód

Alnus incana (Olsza szara)

mokre lasy, brzegi wód na pd. i pn.-wsch. oraz wzdłuż Wisły i Odry, często sadzona

Andromeda polifolia (Modrzewnica pospolita)

torfowiska wysokie, bory bagienne

*Arctostaphylos uva-ursi (Mącznica lekarska)

suche bory i wrzosowiska, głównie na pn.

Berberis vulgaris (Berberys zwyczajny)

widne bory, skraje lasów, zarośla, zbocza

*Betula humilis (Brzoza niska)

głównie na pn.

*Betula nana (Brzoza karłowata)

torfowiska mszarne, b. rzadko - 2 stanowiska na niżu

Betula pendula (Brzoza brodawkowata)

lasy i inne tereny, często sadzona

Betula pubescens (Brzoza omszona)

wilgotne lasy, torfowiska, zręby

Calluna vulgaris (Wrzos zwyczajny)

wrzosowiska, bory

Carpinus betulus (Grab pospolity)

lasy i zarośla

Cerasus avium (=Prunus avium) (Wiśnia ptasia; czereśnia)

żyzne lasy, zarośla, miedze

Cerasus fruticosa (=Prunus fruticosa) (Wiśnia karłowata; wisienka stepowa)

suche zarośla i zbocza na pd.-wsch. i Kujawach

*Chamaedaphne calyculata (Chamedafne północna)

torfowiska wysokie, gł. na pn.-wsch.

Cornus sanguinea (Dereń świdwa)

skraje lasów, łęgi, zbocza, na pn. rzadziej

Corylus avellana (Leszczyna pospolita)

lasy i zarośla

Crataegus laevigata (=C. oxyacantha) (Głóg dwuszyjkowy)

lasy, zarośla, brak na pn.-wsch.

Crataegus monogyna (Głóg jednoszyjkowy)

zarośla, widne lasy, przydroża, często sadzony

C.  rhipidophylla var. lindmani (=Crataegus lindmanii) (Głóg prostokielichowy odm. Lindmana)

lasy i zarośla, na pn. rzadki

C. rhipidophylla var. rhipidophylla (=C. rhipidophylla) (Głóg odgiętodziałkowy odm. typowa)

zarośla, skraje lasów

Daphne mezereum (Wawrzynek wilczełyko)

lasy liściaste

Empetrum nigrum (Bażyna czarna)

bory, wrzosowiska, torfowiska, głównie na pn.

*Erica tetralix (Wrzosiec bagienny)

zatorfione bory i wrzosowiska nad Bałtykiem i na zach.

Euonymus europaea (Trzmielina pospolita)

lasy, zarośla

Euonymus verrucosa (Trzmielina brodawkowata)

lasy liściaste i zarośla, brak na zach.

Fagus sylvatica (Buk zwyczajny)

lasy, za wyjątkiem pn.-wsch.

Frangula alnus (Kruszyna pospolita)

lasy, zarośla; sadzona

Fraxinus excelsior (Jesion wyniosły)

lasy liściaste; sadzony

Genista germanica (Janowiec ciernisty)

widne bory, wrzosowiska, rzadki na pn. i zach.

Genista pilosa (Janowiec włosisty)

murawy, wrzosowiska, widne bory na zach.

Genista tinctoria (Janowiec barwierski)

widne lasy, zarośla i murawy, brak na pn.-wsch.

Hedera helix (Bluszcz pospolity)

lasy, często sadzony i dziczejący

Helianthemum nummularium subsp. nummularium (Posłonek kutnerowaty; P. rozesłany typowy)

suche murawy, zarośla, skraje lasów i skały, b. rzadko

Helianthemum nummularium subsp. obscurum (= H. ovatum) (Posłonek pospolity; P. rozesłany pospolity)

suche murawy, zarośla, skraje lasów

Hippophaë  rhamnoides (Rokitnik zwyczajny)

klify nadmorskie, zbocza, naturalnie nad morzem, w głębi lądu dziczejący z nasadzeń

Juniperus communis (Jałowiec pospolity)

bory, wrzosowiska, suche pastwiska

Larix decidua (Modrzew europejski)

dziko w górach, na pn. sadzony i odnawiający się w lasach

Ledum palustre (Bagno zwyczajne)

torfowiska wysokie, bory bagienne

*Linnaea borealis (Zimoziół północny)

bory, gł. na pn.

Lonicera periclymenum (Wiciokrzew pomorski)

lasy i zarośla na pn.-zach.

Lonicera xylosteum (Wiciokrzew (Suchodrzew) pospolity)

lasy, zarośla; uprawiany

Malus sylvestris (Jabłoń dzika)

lasy liściaste

*Myrica gale (Woskownica europejska)

wrzosowiska, torfowiska i olszyny nad Bałtykiem

*Oxycoccus microcarpus (=Vaccinium microcarpus) (Żurawina drobnolistkowa)

torfowiska wysokie, gł. na pn.

Oxycoccus palustris (=O. quadripetalus; Vaccinium oxycoccos) (Żurawina błotna)

torfowiska, bory bagienne

Padus avium (= Prunus padus) (Czeremcha zwyczajna)

wilgotne lasy i zarośla

Pice abies (=P. excelsa) (Świerk pospolity)

naturalnie na pd. i na pn.-wsch., powszechnie sadzony i odnawia się

Pinus sylvestris (Sosna zwyczajna)

pospolite drzewo leśne

Populus alba (Topola biała; białodrzew)

dziko i sadzone

Populus nigra (Topola czarna)

łęgi nadrzeczne (w części pn. granica zasięgu),rzadko sadzona

Populus tremula (Topola osika; osika)

lasy, zarośla

Prunus spinosa (Śliwa tarnina; tarnina)

zarośla, skraje lasów

Pyrus pyraster (Grusza pospolita; g. polna)

lasy, miedze, przydroża

Quercus petraea (=Q. sessilis) (Dąb bezszypułkowy)

lasy, brak na pn.-wsch.

Quercus robur (Dąb szypułkowy)

lasy, zarośla, sadzony

Rhamnus catharticus (Szakłak pospolity)

zarośla, skraje lasów, zręby, miejsca ruderalne

Ribes alpinum (Porzeczka alpejska)

lasy liściaste, zarośla, w uprawie

Ribes nigrum (Porzeczka czarna)

olszyny, częsty w uprawie

Ribes spicatum (=R. schlechtendalii) (Porzeczka dzika; p. czerwona)

lasy i zarośla liściaste

Ribes uva-crispa (=R. glossularia) (Agrest; porzeczka agrest)

lasy, często zdziczały

Rosa canina (Róża dzika)

zarośla, miedze, przydroża, skraje lasów

Rosa dumalis (Róża sina)

miedze, przydroża, zarośla, skraje lasów

*Rosa indora (= Rosa elliptica) (Róża eliptyczna)

miedze, przydroża, zarośla, gł. na pd.-zach.

*Rosa majalis (=R. cinamomea) (Róża girlandowa)

miedze, zarośla, skraje lasów

*Rosa  micrantha (Róża drobnokwiatowa)

miedze, zarośla, skraje lasów na pd.-zach.

Rosa rubiginosa (Róża rdzawa)

zarośla, skraje lasów, zbocza

Rosa sherardii (= R. omissa) (Róża zapoznana; r. Sherarda)

zarośla, skraje lasów, miedze

Rosa tomentosa (Róża kutnerowata)

miedze, przydroża, zarośla, skraje lasów, brak na pn.-wsch.

Rosa villosa (=R. mollis, R. pomifera) (Róża jabłkowata)

miedze, zarośla

*Rosa zalana (Róża węgierska)

miedze, zarośla, tylko na pn.-zach.

Rubus caesius (Jeżyna popielica)

skraje lasów, zarośla, aluwia, miedze, zbocza i przydroża

*Rubus chamaemorus (Malina moroszka)

torfowiska na pn. i wsch.

*Rubus chlorothyrsos (Jeżyna wielkolistna)

zarośla, tylko nad morzem

*Rubus circipaniscus (Jeżyna meklemburska)

zarośla, tylko nad morzem

*Rubus czarnunensis (Jeżyna notecka)

zarośla

*Rubus fabrimontanus (Jeżyna podgórska)

zarośla

*Rubus fasciculatus (Jeżyna szarozielona)

zarośla

Rubus gothicus (=R. acuminatus) (Jeżyna gocka)

zarośla

*Rubus grabowskii (= R. thyrsoides) (Jeżyna bukietowa)

zarośla

*Rubus gracilis (=R. villicaulis) (Jeżyna ostręga)

zarośla

*Rubus hevellicus (=R. aschersonii) (Jeżyna Aschersona)

zarośla

Rubus idaeus (Malina właściwa)

lasy, zręby, także w uprawie

*Rubus laciniatus (Jeżyna wcinanolistna)

zarośla

*Rubus lamprocaulos (=R. serrulatus) (Jeżyna skąpokwiatowa)

zarośla

*Rubus lidforsii (Jeżyna Lidforsa)

zarośla

*Rubus marssonianus (JeżynaMarssona)

zarośla

Rubus nessensis (=R. suberectus) (Jeżyna wzniesiona)

zarośla

*Rubus opacus (Jeżyna ponura)

zarośla

*Rubus orthostachys (=R. pomeranicus) (Jeżyna prostokwiatowa)

zarośla

Rubus pedemontanus (=R. bellardii) (Jeżyna Bellardiego)

zarośla, lasy, miedze

Rubus plicatus (Jeżyna fałdowana)

zarośla, lasy, pobocza, miedze

*Rubus pyramidalis (Jeżyna piramidalna)

zarośla

Rubus radula (Jeżyna szorstka)

zarośla, lasy

Rubus saxatilis (Malina kamionka)

Suche lasy, zręby

Rubus cissus (=R. fissus) (Jeżyna rozcięta)

zarośla

Rubus sprengelii (Jeżyna Sprengla)

zarośla, lasy

*Rubus sulcatus (Jeżyna bruzdowana)

zarośla

Salix alba (Wierzba biała)

lasy łęgowe, brzegi wód, często sadzona

Salix aurita (Wierzba uszata)

łozowiska, mokre łąki, brzegi wód, torfowiska

Salix caprea (Wierzba iwa)

zręby, widne lasy, zarośla

Salix cinerea (Wierzba szara)

łozowiska, mokre łąki, brzegi wód, torfowiska

Salix daphnoides (Wierzba wawrzynkowa)

brzegi wód, wydmy nadmorskie

Salix x dasyclados (=S. cinerea x S. viminalis) (Wierzba długokończysta)

brzegi wód (szczególnie rzek)

Salix fragilis (Wierzba krucha)

brzegi wód

Salix myrsinifolia (= S. nigricans) (Wierzba czarniawa)

miejsca wilgotne

*Salix myrtilloides (Wierzba borówkolistna)

torfowiska, brak na zach.

Salix pentandra (Wierzba pięciopręcikowa)

łozowiska, olszyny

Salix purpurea (Wierzba purpurowa)

zarośla nadwodne, mokre łąki

Salix repens subsp. repens (Wierzba płożąca typowa)

torfowiska, wrzosowiska

Salix repens subsp. repens var. arenaria (=S. arenaria) (Wierzba płożąca typowa odm. piaskowa; w. piaskowa)

wydmy

Salix repens subsp. rosmarinifolia (=S. rosmarinifolia) (Wierzba rokita)

podmokłe łąki, torfowiska niskie, łozowiska, rzadziej widne bory sosnowe

*Salix starkeana (= S. livida) (Wierzba śniada)

torfowiska

Salix triandra (Wierzba trójpręcikowa; w. migdałowa)

zarośla nadwodne

Salix viminalis (Wierzba wiciowa)

mady nadrzeczne

Sambucus nigra (Bez czarny)

zarośla, skraje lasów, zręby, miejsca ruderalne

Sambucus racemosa (Bez koralowy)

zręby, zarośla, widne lasy

Sarothamnus scoparius (=Cytisus scoparius) (Żarnowiec miotlasty)

wzgórza, wrzosowiska, klify nadmorskie i widne lasy

Sorbus aucuparia (Jarząb zwyczajny)

lasy, zarośla, miedze

Sorbus intermedia (Jarząb szwedzki)

w lasach i klifach nad morzem, naturalnie b. rzadki, dziczejący z nasadzeń

Sorbus torminalis (Jarząbbrekinia; brzęk)

lasy liściaste, brak na wsch.

Taxus baccata (Cis pospolity)

rzadki, w lasach

Thymus pulegioides (Macierzanka zwyczajna)

suche murawy i zarośla

Thymus serpyllum (Macierzanka piaskowa)

piaski, suche bory sosnowe i skały

Tilia cordata (Lipa drobnolistna)

lasy, często sadzona

Tilia platyphyllos (Lipa szerokolistna)

lasy, często sadzona

Ulmus glabra (Wiąz górski; brzost)

lasy liściaste, zarośla, sadzony

Ulmus laevis (Wiąz szypułkowy; limak)

wilgotne lasy, czasem sadzony

Ulmus minor (Wiąz pospolity; w. polny)

wilgotne lasy, zarośla, zbocza

Vaccinium myrtillus (Borówka czarna)

lasy (zwłaszcza szpilkowe), wrzosowiska

Vaccinium uliginosum (Borówka bagienna; pijanica)

bory bagienne, torfowiska wysokie

Vaccinium vitis-idaea (Borówka brusznica; b. czerwona)

bory, wrzosowiska

Viburnum opulus (Kalina koralowa)

wilgotne lasy i zarośla

Viscum album (Jemioła pospolita)

na gałęziach drzew liściastych, rzadziej krzewów,  jako pasożyt

Bibliografia

  • Mirek Z., Piękoś-Mirkowa H., Zając A. & Zając M. 2002. Flowering plants and pteridophytes of Poland. A checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. – W: Z. Mirek (ed.). Biodiversity of Poland. Różnorodność biologiczna Polski. 1.: 1-442. Instytut Botaniki im. W. Szafera PAN, Kraków.
  • Rutkowski L. 1998. Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. PWN, Warszawa, 812 ss.           
  • Zając A., Zając M. (red.), 2001. Atlas rozmieszczenia roślin naczyniowych w Polsce. Pracownia Chorologii Komputerowej Instytutu Botaniki UJ, Kraków, 714 ss.                                           
ZałącznikWielkośćData
PDF icon Lista rodzimych gatunków drzew, krzewów i krzewinek charakterystycznych dla Pomorza274.63 KB29-12-2016